۱۵ فروردين ۱۳۸۸

به بهانه بازی مژده شمسایی در وقتی همه خوابیم

تک نگاری برای مژده شمسایی/ خانم بازیگر ...

۳۰نما ـ حدود یک دهه پس از قله شدن وی در فیلم سگ کشی این بار در فیلمی به هر حال بیضایی وار شان بازی پردازی خود را تا آن سوی قله ها بالا وبالاتر برده است. کاراکتر پرند پایا در وقتی همه خوابیم از هر زاویه ای که مورد تحلیل ماهیتی و بررسی اجرایی قرار گیرد نیاز به بهره جویی از یک بازی چند پوسته و تمسک به روشهای متنوعی از اجرای نقش را عیان می سازد.

درست است که مژده شمسایی در فیلم فرهنگ مدار وقتی همه خوابیم ، سبکی آشنا و دیده شده، از نقش بازی را اجرا نموده و درست است که حداقل در سینمای ایران امتیاز این ابداع و شکوفایی از نقش آفرینی به خود بیضایی تعلق دارد و بازهم درست است که مژده شمسایی این جلوه از نقش آفرینی را پیش از این در سگ کشی و کمی عقب تر در مسافران نمایان ساخته است و درست است که پیش از این نقش باز آمده از عالم چهره پردازی، بازیگری با داشته های سوسن تسلیمی در تعدادی از ساخته های تصویری و صحنه ای بیضایی (مثلا درشاید وقتی دیگر) همین جنس از ماحصل ترکیب و تصویر متحرک را آن هم با سه نقطه کانونی و سه نقطه طلایی به مختصات کیان و مادر و ویدا ثبت نموده است اما باز هم نمی توان قابلیتهای نقش خوانی و نقش سازی این چهره آرای سابق سینمای ایران را در وقتی همه خوابیم نادیده گرفت و از کوششهای آشنا و ارزشمند وی در هویت پذیری فیلمی چون وقتی همه خوابیم یاد نکرد.

پیش از پرداختن به خصوصیات پنهان و پیدای نقش آفرینی مژده شمسایی در آخرین ساخته بیضایی شاید انجام مروری گذرا در حدیک نقل قول بر گفته ای واقعیت گون از هدیه تهرانی در خصوص بازی مژده شمسایی در فیلمهای بیضایی، بتواند ویژگی های پدید آورنده در پیوند سینمایی این زوج تصویر ساز را در اندازه های کاملتری مورد توصیف وتشریح قرار دهد. هدیه تهرانی چندی پیش در پاسخ به سوالی پیرامون پرهیز وی از نقش آفرینی در سینمای حاضر پرسیده شده بود همچنین اظهار داشته بود: وقتی خانم شمسایی هستند به طور طبیعی فرصت و امکان بازی در فیلم بیضایی به من نخواهد رسید. این گفته به ظاهر گلایه وار اما کاملا سنجیده و فروتنانه بر کیفیت بالای نقش بازی شمسایی دلالت دارد وطرح آن، آن هم از سوپر استاری چون هدیه تهرانی نوعی ستایش غیر مستقیم از نقش پردازی مژده شمسایی محسوب می شود.


حدود یک دهه پس از قله شدن وی در فیلم سگ کشی این بار در فیلمی به هر حال بیضایی وار شان بازی پردازی خود را تا آن سوی قله ها بالا وبالاتر برده است. کاراکتر پرند پایا در وقتی همه خوابیم از هر زاویه ای که مورد تحلیل ماهیتی و بررسی اجرایی قرار گیرد نیاز به بهره جویی از یک بازی چند پوسته و تمسک به روشهای متنوعی از اجرای نقش را عیان می سازد. پرند پایا در فیلم بیضایی بازیگری خاص است که دستی به قلم دارد و حتی فیلمنامه فیلم در حال ساخت درون فیلم را هم خود او به نگارش در آورده است. این بازیگر (پرند پایا و نه مژده شمسایی) دراین فیلم که توسط تکین افروز کارگردانی می شود نقش زنی تنها را بازی می کند که بنا بر مایه های داستانی موجود در بخشهای روایتی فیلم (فیلم تکین افروز ) ناچار به نقش بازی می شود. برای نمونه جایی در قهوه خانه چیده شده برای فیلم تکین افروز طبق نیاز ها و ضروریات موجود در قصه ای که خود پرند پایا به صورت فیلمنامه نوشته نجات شکوندی زندانی هراسان از بندی شدن دوباره را (با بازی تحسین برانگیز علیرضا جلالی تبار که معلوم نیست تا قبل از دیده شدن در آخرین فیلم بیضایی کجای این جهان نمایشی می زیسته است ) با نقش بازی کردن خود امتحان می کند تا از وی اطمینان حاصل نماید. این چند لایه بودن نقش مژده شمسایی و اجرای دقیق، ستودنی و البته بیضایی گونه و بیضایی خواسته آن به تنهایی ارزشهای موجود در نقش آفرینی شمسایی را نمایان می نماید و حسی از جنس تاسف را برای دوستداران سینما به یادگار می گذارد که کلیت آن برخاسته از پرسشی مسلم است و پیرامون عدم توجه داوران بخش بین الملل جشنواره 27 فیلم فجر به فیلم بهرام بیضایی که در آن بخش به نمایش گذاشته شد ریخت و اندام و سر و شکل یافته است. این شکل از احساس تاسف احتمالا نزد تعدادی از اعضای هیات انتخاب فیلمها و داوران این جشنواره سینمایی، از مایه های پررنگ تری برخوردار است و احتمالا نزد آنان نیز به صورت خاطره ای تلخ از جشنواره 27فیلم فجر به یادگار باقی خواهد ماند. احتمالا البته. احتمالا.

به نقل از ماهنامه نقش آفرینان

نظرات کاربران (۶)

شما هم نظر دهيد comment
  • به نظر بنده بازی خانم شمسایی در فیلم وقتی همه خوابیم بی نقص و جای تحسین دارد...

    فرزاد (۲۱ فروردين ۱۳۸۸، ساعت ۲۲:۱۸)
  • این واقعیت تلخ با حضور شما چه زیبا به تصویر کشیده شد. البته...... زیبا بود اما مثل همیشه بی نقص نبود. خسته نباشید خانم شمسایی.

    پریسا (۷ مهر ۱۳۸۸، ساعت ۲۲:۵۲)
  • به نظر من فیلم وقتی همه خوابیم خیلی مزخرف بود و ارزش دیدن نداشت و تنها نقطه قوت فیلم همان بازی شمسایی بود من نمیدونم چرا بعضیا از بعضی کارگردانا انقدر تعریف میکنن اصلا همون بهتر که بهرام بیضایی ده سال یه بار فیلم بسازه والله

    سیما (۳ آبان ۱۳۸۸، ساعت ۰۹:۴۴)
  • ولی به نظر من اصلا هم مزخرف نبود و تنها فیلمی هم بود که ارزش دیدن داشت. این فیلم به نوعی اعتراض به سینمای فعلی جامعه ایران است که به سمت تجاری شدن و چهره گرایی پیش میرود و این در حالی است که همه خود را به خواب زده اند نه اینکه خواب باشند !

    لیلا (۲۷ آذر ۱۳۸۸، ساعت ۰۱:۳۴)
  • ولی به نظر من اصلا هم مزخرف نبود و تنها فیلمی هم بود که ارزش دیدن داشت. این فیلم به نوعی اعتراض به سینمای فعلی جامعه ایران است که به سمت تجاری شدن و چهره گرایی پیش میرود و این در حالی است که همه خود را به خواب زده اند نه اینکه خواب باشند !

    لیلا (۲۷ آذر ۱۳۸۸، ساعت ۰۱:۳۵)
  • ولی به نظر من اصلا هم مزخرف نبود و تنها فیلمی هم بود که ارزش دیدن داشت. این فیلم به نوعی اعتراض به سینمای فعلی جامعه ایران است که به سمت تجاری شدن و چهره گرایی پیش میرود و این در حالی است که همه خود را به خواب زده اند نه اینکه خواب باشند !

    لیلی (۲۷ آذر ۱۳۸۸، ساعت ۰۱:۴۳)
نظر شما:
نام:* ايميل:* وب‌سايت:
*وارد کردن نام و ايميل برای فرستادن نظر لازم است
لطفاً مختصر و درباره‌ی موضوع بنويسيد. نظرات پس از تاييد مدير سايت منتشر می‌شوند.